خطری خاموش در شکم که درد ندارد!

روزنامه خراسان نوشت: برخلاف باورعمومی که بلند کردن اجسام سنگین را تنها مقصراصلی ابتلا به فتق می‌داند، تحقیقات نشان می‌دهد ضعف ساختاری عضلات ودیواره شکم،افزایش سن وحتی سرفه‌های مداوم، نقش بسیارمهم‌تری دربروز این بیماری ایفا می‌کنند.فتق اصلاً چیست وچطوراتفاق می‌افتد؟

برای درک ساده فتق،کافی است دیواره عضلانی شکم را مانند یک سد محکم تصورکنیدکه وظیفه دارد تمام اندام‌ها و بافت‌های داخلی را درجای خود نگه دارد. اگردراین دیواره، به هردلیلی نقطه ضعفی وجود داشته باشد یا یک شکاف کوچک ایجاد شود، با بالارفتن فشارداخلی، بخشی ازبافت‌ها یا روده ازآن شکاف به سمت بیرون سُر می‌خورد. به این برجستگی و بیرون‌زدگی بافت ازمیان دیواره ضعیف‌شده عضانی،دراصطلاح پزشکی فتق یا همان «باد فتق» گفته می‌شود که بیشتر درنواحی کشاله ران، اطراف ناف یا محل بخیه‌های جراحی‌های قبلی خود را نشان می‌دهد.

وقتی بدن ازدرون کم می‌آورد

بسیاری ازما با دیدن یک برآمدگی درناحیه شکم یا کشاله ران بلافاصله به یاد آخرین باری می‌افتیم که یک جعبه یا وزنه سنگین را جابه‌جا کرده‌ایم. اما واقعیت علمی ماجرا چیزدیگری است. فتق زمانی رخ می‌دهد که بخشی ازبافت داخلی بدن، ازمیان یک نقطه ضعیف دردیواره عضلانی یا بافت‌های نگهدارنده اطراف خود بیرون بزند. درواقع، این ضعف عضلانی ازقبل وجود داشته وفشارناگهانی فقط آن را نمایان کرده است؛ مثل بادکنکی که از نازک‌ترین بخش پوسته‌اش باد می‌کند.

فقط کارگرها و ورزشکارها فتق نمی‌گیرند!

یکی ازبزرگ‌ترین اشتباهات این است که فکرکنیم فتق فقط به سراغ افرادی می‌رود که کارهای سخت بدنی انجام می‌دهند. حقیقت این است که خیلی ازافراد ازبدوتولد عضلات ضعیفی درناحیه شکم دارند. برای مثال، فتق کشاله ران درنوزادان یا بزرگسالانی دیده می‌شود که مجرای طبیعی شکمی‌شان قبل ازتولد به‌طورکامل بسته نشده است. این ضعف مادرزادی ممکن است سال‌ها بی‌صدا بماند وناگهان درمیانسالی، بدون این که فرد کارسنگینی انجام داده باشد، خودش را نشان دهد.

اگردرد ندارید، خیال‌تان راحت نباشد

خیلی‌ها فکر می‌کنند تا زمانی که درد شدیدی احساس نکنند، نیازی به درمان یا مراجعه به پزشک نیست. این یکی ازخطرناک‌ترین اشتباهات است. فتق درمراحل اولیه معمولاً هیچ دردی ندارد و فقط به شکل یک برآمدگی کوچک و بدون آزاردیده می‌شود. اما رها کردن آن به حال خود می‌تواند باعث بزرگ‌تر شدن فتق و درنهایت «گیرافتادن»بافت یا قطع جریان خون شود که یک وضعیت اورژانسی و بسیارخطرناک است. بنابراین، بی‌درد بودن عارضه هرگز به معنای بی‌خطر بودن آن نیست.

در زندگی روزمره حواس‌تان به این کارها باشد

به جز بلند کردن اجسام، کارهای روزمره‌ای وجود دارندکه فشارداخل شکم را به شدت بالا می‌برند. سرفه‌های مزمن و طولانی‌مدت (به‌ویژه درافراد سیگاری)، زور زدن‌های مداوم هنگام یبوست، بارداری وحتی ضعف ناشی از بخیه‌های جراحی‌های قبلی شکم، همگی جاده‌صاف‌کن ایجاد فتق هستند. با افزایش سن نیز بافت‌های همبند بدن ضعیف‌تر می‌شوند واحتمال بروزاین مشکل بالا می‌رود.

چطورازدیواره عضلانی خود مراقبت کنیم؟

برای پیشگیری، نیازی نیست ورزش یا فعالیت‌های بدنی را کناربگذارید؛ بلکه باید شیوه زندگی خود را اصلاح کنید. هنگام بلند کردن هرجسمی، به‌جای خم کردن کمر، زانوهای خود را خم کنید و باررا نزدیک به بدن نگه دارید. درمان سریع یبوست با تغذیه مناسب، کنترل سرفه‌های مزمن و حفظ وزن ایده‌آل، از مهم‌ترین کارهایی است که باراضافه را از روی شکم شما برمی‌دارد.درصورت مشاهده هرگونه برآمدگی مشکوک، بهتراست پیش از بروز عوارض جدی، وضعیت را با یک متخصص درمیان بگذارید.