تحول بنیادین در نظام مالیاتی ایران

به گزارش خبرگزای ایمنا، سیدمحمدهادی سبحانیان، معاون وزیر امور اقتصادی و دارایی، در صفحه شخصی خود در پستی در شبکه اجتماعی اینستاگرام بیان کرد:

«رویکرد جدی که امروزه نظام مالیاتی در جهت بهبود فرآیندهای تعیین و دریافت مالیات اتخاذ نموده است، ارائه می‌گردد. رویکرد کلی مدیریت عالی در این اصلاح فرآیند، تأکید بر سیستمی‌سازی حداکثری فرآیندهای مالیاتی است. به این معنا که تعیین مالیات باید تا حد امکان مبتنی بر سیستم و کمتر وابسته به مداخلات دستی و انسانی باشد.

در همین راستا، معاونت جدیدی تحت عنوان (معاونت تحول هوشمند نظام مالیاتی) تشکیل شده است. در چارچوب این معاونت، دفتری به نام (توسعه خوداظهاری و تمکین داوطلبانه) ایجاد گردیده است و مأموریت اصلی این دفتر، طراحی و تدوین قواعد و مقرراتی است که به گونه‌ای ساختار پیدا کرد، انگیزه و امکان را فراهم کند تا شهروندان و مالیات‌پردازان به صورت دقیق، شفاف و خودجوش اظهارنامه‌های خود را تکمیل کنند، به طوری که نیاز به رسیدگی‌های میدانی و دستی به حداقل برسد.

همچنین، دفتر دیگری با عنوان (حسابرسی سیستمی) که کمی پیش از این دفتر تأسیس شده است، وظیفه دارد تا فرآیند حسابرسی و رسیدگی به اظهارنامه‌ها را از حالت دستی و فردی خارج کرده و به صورت سیستمی و مبتنی بر تحلیل‌های داده‌محور انجام دهد و به این ترتیب، به جای آنکه یک مأمور مالیاتی به صورت سنتی به اظهارنامه‌ها رسیدگی کند، این فرآیند از طریق سیستم‌های هوشمند و تحلیل‌های الگوریتمی انجام می‌شود.

این اقدامات گسترده و ساختاری، منجر به تحولی بنیادین در نحوه تعیین و محاسبه مالیات شده است و در حال حاضر زمانی که این گزارش ارائه می‌شود شاهد کاهش چشمگیر مداخلات انسانی در فرآیند تعیین مالیات و افزایش قابل توجه سهم محاسبات سیستمی هستیم؛ به گونه‌ای که این روند نه تنها نسبت به ده سال گذشته، بلکه در مقایسه با پنج سال، سه سال و حتی یک تا دو سال پیش نیز شاهد پیشرفت قابل توجهی هستیم و با عنایت به سیاست دولت برای کمک به اقشار ضعیف‌تر و در راستای تحقق عدالت مالیاتی، اقدامات مهمی از سوی نظام مالیاتی برای مودیان برداشته شد که به شرح زیر است:

۱. معافیت مالیاتی حقوق بگیران و اصناف و مشاغل، به دو برابر سال قبل افزایش پیدا کرده است.

۲. مالیات ۱۰۰ درصد اصناف و مشاغل و بازاریان، به صورت سیستمی، مبتنی بر داده و بدون مداخله انسانی تعیین و مالیات ۹۵ درصد آنها بدون رسیدگی و ممیزی قطعی می‌شود.

۳. مالیات حدود ۹.۳ میلیون نفر یعنی بیش از ۷۰ درصد صاحبان مشاغل، اصناف و بازاریان، صفر تعیین و به آن‌ها از طریق پیامک اطلاع‌رسانی شده است. این دسته از مودیان نیاز به هیچ اقدامی از جمله مراجعه به ادارات مالیاتی یا کافی‌نت‌ها ندارند.

۴. مالیات حدود ۹۵ درصد از اصناف، مشاغل و بازاریان کمتر از ۳۰ میلیون تومان برای عملکرد یک ساله ۱۴۰۳ آنها تعیین شده است.

۵. حدود نیمی از مالیاتی که از حوزه اصناف، مشاغل و بازاریان دریافت می‌شود، از یک درصد از پردرآمدترین آنها وصول می‌گردد. این یعنی تمرکز مالیات ستانی بر دانه‌درشت هاست.

۶. در حال حاضر مالیات اصناف، مشاغل و بازاریان، حدود شش درصد از کل درآمدهای مالیاتی است.

۷. صاحبان مشاغل و اصناف می‌توانند محل مصرف مالیات خود را در هنگام پرداخت مالیات تعیین نمایند.»