اکبر زنجانپور: بعد از ۶۰ سال کار کردن به این نتیجه رسیده‌ام که انگار اشتباه کرده‌ام!
به گزارش مشرق و به نقل از گزارشِ هنر، اکبر زنجانپور در نشست تخصصی «عصر کارگردان» با موضوع «بررسی دلایل کم‌کاری و کناره‌گیری کارگردانان حرفه‌ای تئاتر در دهه اخیر» که به همت کانون کارگردانان خانه تئاتر...
به گزارش مشرق و به نقل از گزارشِ هنر، اکبر زنجانپور در نشست تخصصی «عصر کارگردان» با موضوع «بررسی دلایل کم‌کاری و کناره‌گیری کارگردانان حرفه‌ای تئاتر در دهه اخیر» که به همت کانون کارگردانان خانه تئاتر و با میزبانی مجید گیاهچی در سالن استاد جوانمرد خانه تئاتر برگزار شد، با ابراز نارضایتی از شرایط حاکم بر تئاتر ایران، تأکید کرد که وضعیت کنونی با ظرفیت‌ها و جایگاه واقعی این هنر تناسب ندارد.
اکبر زنجانپور، قطب‌الدین صادقی و حسین کیانی در این نشست با بررسی دلایل کم‌کاری و کناره‌گیری کارگردانان حرفه‌ای تئاتر در دهه اخیر، از مشکلات ساختاری و اقتصادی، ضعف زیرساخت‌ها، غلبه مناسبات تجاری، فاصله‌گرفتن تئاتر از مسائل جامعه و ضرورت بازنگری در شیوه مدیریت و حمایت از این هنر سخن گفتند و با طرح دیدگاه‌های خود درباره وضعیت کارگردانی در تئاتر ایران، به بررسی موانع فعالیت حرفه‌ای هنرمندان، مشکلات اقتصادی و مدیریتی، وضعیت تولید و اجرای آثار نمایشی و ضرورت بازتعریف رابطه تئاتر با جامعه پرداختند.
در ابتدای این مراسم اسماعیل خلج به حاضران خوش‌آمد گفت و گردهمایی کارگردانان تئاتر را اتفاق خوبی دانست.
تئاتر باید به بخشی از زیست فرهنگی مردم تبدیل شود
اکبر زنجانپور با تاکید بر ضرورت پیوند دوباره تئاتر با زندگی و نیازهای فرهنگی جامعه، معتقد است تئاتر باید به بخشی از زیست فرهنگی مردم تبدیل شود؛ به‌گونه‌ای که مخاطبان آن را نیازی برای زندگی خود بدانند و با اشتیاق به تماشای آثار نمایشی بروند.
از نگاه این پیشگام هنر، تئاتر صرفاً عرصه‌ای برای دیده‌شدن، شهرت یا فروش بلیت نیست، بلکه فضایی برای مواجهه انسان با خود، دیگران، طبیعت و جهان پیرامون است؛ فضایی که می‌تواند به پالایش روحی هنرمند و مخاطب بینجامد.
زنجانپور همچنین بر ضرورت آشنایی کودکان و نوجوانان با تئاتر از دوران دبستان تأکید کرد و توسعه آموزش و فرهنگ تئاتر را از عوامل مؤثر در تبدیل این هنر به یکی از نیازهای فرهنگی جامعه دانست.
به باور وی، شکل‌گیری ارتباطی پایدار میان مردم و تئاتر، مستلزم آن است که این هنر از سال‌های نخست زندگی در معرض تجربه و شناخت نسل‌های جدید قرار گیرد.
زنجانپور در ادامه، مشکلات ساختاری تولید و اجرای آثار نمایشی را از عوامل فرسودگی کارگردانان عنوان کرد و به محدودیت سالن‌های اجرا، دشواری برنامه‌ریزی برای تولید و نبود امکان فعالیت مستمر برای بسیاری از هنرمندان اشاره کرد. به گفته او، حتی هنرمندانی که از دانش، تجربه و توانایی حرفه‌ای برخوردارند، در ساختار فعلی با موانعی مواجه‌اند که امکان گردهم‌آوردن گروه و اجرای یک اثر را از آنان می‌گیرد.
این کارگردان و بازیگر پیشگام تئاتر، تلویزیون و سینما با انتقاد از فردمحوری در ساختار تولید تئاتر، بر ضرورت شکل‌گیری گروه‌های مستقل و پایدار نمایشی تأکید کرد و پیشنهاد داد به‌جای آنکه تمام فرایند تولید و حمایت از تئاتر حول افراد شکل بگیرد، گروه‌های حرفه‌ای با ترکیبی مشخص از بازیگران، کارگردانان، طراحان و دیگر عوامل اجرایی تشکیل شوند و امکان فعالیت مستمر و برنامه‌ریزی‌شده داشته باشند.
وی خاطرنشان کرد: در چنین الگویی، نهادهای مسوول می‌توانند به‌جای تعامل مقطعی با افراد، با گروه‌های نمایشی وارد گفت‌وگو شوند و زمینه فعالیت حرفه‌ای و پیوسته آن‌ها را فراهم کنند. این شیوه، علاوه بر ایجاد ثبات در فرایند تولید، می‌تواند به شکل‌گیری ارتباطی مؤثرتر میان هنرمندان، نهادهای حمایتی و مخاطبان بینجامد.
زنجانپور همچنین خاطرنشان کرد که مساله تئاتر را نمی‌توان صرفاً به ضرورت به‌روزشدن هنرمندان تقلیل داد؛ چراکه بسیاری از هنرمندان با وجود برخورداری از دانش و آگاهی روز، همچنان امکان کارکردن و تولید اثر را ندارند. از این منظر، حل مشکلات تئاتر مستلزم بازنگری در سازوکارهای مدیریتی، شیوه حمایت از تولید و ساختار فعالیت گروه‌های نمایشی است.
وی با تأکید بر ضرورت بازگشت به ماهیت انسانی و اجتماعی تئاتر، یادآور شد که تداوم حیات این هنر به فراهم‌شدن امکان فعالیت جمعی، تقویت ارتباط میان هنرمندان و مخاطبان و ایجاد ساختاری نیاز دارد که استعدادها و تجربه‌های حرفه‌ای را به امکان واقعی تولید و اجرا تبدیل کند.