وقت خداحافظی فولاد ایران با شمش فرا رسیده است

مینا جعفری در گفت‌وگو با خبرنگار ایمنا با بیان اینکه تجدیدنظر در استراتژی‌های صادراتی و تولیدی فولاد کشور، از چارچوب‌های معمولِ اقتصادی فراتر رفته و به یک فوریت راهبردی برای تضمین پایداری این صنعت در بازارهای آتی تبدیل شده است، اظهار کرد: با نگاهی به تحولات بازار جهانی در سال ۱۴۰۵، تکیه بر مدل‌های سنتی تولید شمش، می‌تواند منجر به از دست رفتن فرصت‌های سودآوری و صادرات یارانه‌های ملی شود.

وی افزود: معتقدیم صنعت فولاد برای مقابله با چالش‌های مقیاس و بهره‌گیری از ظرفیت‌های موجود باید تمرکز خود را از تولید کمیت‌محور به سمت تکنولوژی‌محوری و تولید محصولات با ارزش افزوده بالا سوق دهد.

رئیس کمیسیون صنعت و معدن سازمان اینسکو تصریح کرد: تحلیل‌های مربوط به عملکرد مالی بنگاه‌های بزرگ فولادی نشان می‌دهد که پایداری ترازنامه‌ها در سال‌های اخیر، بیش از آنکه مدیون رشد نرخ بهره‌وری بوده، متأثر از مدیریت دارایی‌های ثابت در شرایط تورمی بوده است. در این میان، تمرکز بر تولید و صادرات محصولات نیمه‌ساخته‌ای نظیر شمش، اگرچه حجم تولید را حفظ کرده، اما پتانسیل‌های بالای اقتصادی را در زنجیره ارزش محدود ساخته است.

جعفری ادامه داد: ضرورت اصلی اکنون، جایگزینی تمرکز بر تأمین انرژی با سرمایه‌گذاری استراتژیک در بخش تحقیق و توسعه (R&D) و متالورژی پیشرفته است؛ مسیری که می‌تواند صنعت فولاد را از یک تأمین‌کننده مواد خام، به موتور محرک صنایع استراتژیک همچون خودروسازی و قطعه‌سازی تبدیل کند.

ضرورت گذار از فولادهای پایه به سوی فلزات استراتژیک

وی توضیح داد: در راستای ارتقای جایگاه رقابتی صنعت فلزات کشور، ضرورت بازنگری در سبد محصولات و حرکت به سمت آلیاژهای با ارزش افزوده بالا و فلزات رنگین بیش از پیش احساس می‌شود. با توجه به تحولات بنیادین در بازارهای جهانی، تمرکز بر محصولات سنتی نظیر فولاد ساختمانی، می‌تواند پتانسیل‌های توسعه‌ای صنعت را محدود سازد.

رئیس کمیسیون صنعت و معدن سازمان اینسکو یادآور شد: در حالی که تقاضای جهانی به سمت فولادهای سبز و آلیاژهای فوق‌مقاوم در حال گسترش است، راهبرد نوین باید بر محوریت تکنولوژی مواد استوار باشد. به عبارتی، گذار از رویکرد تولید مبتنی بر تُناژ به رویکرد تولید مبتنی بر دانش و تکنولوژی، کلید اصلی تضمین درآمدهای پایدار و تثبیت جایگاه کشور به‌عنوان یک بازیگر کلیدی در زنجیره ارزش جهانی است.

جعفری با اشاره به اینکه در کانون تحولات نوین صنعت فولاد، شفاف‌سازی هزینه‌ فرصت منابع به‌عنوان یک زیربنای استراتژیک مطرح است، گفت: برای عبور از راهکارهای حمایتی کوتاه‌مدت و دستیابی به پایداری اقتصادی، استقرار نظام حکمرانی مبتنی بر داده ضرورتی اجتناب‌ناپذیر است؛ نظامی که با رصد دقیق جریان نقدینگی در مراحل مختلف زنجیره‌ تولید، فرصت‌های بهینه‌سازی را شناسایی می‌کند. در همین راستا، توسعه‌ توانمندی‌های مدیریتی با تمرکز بر تخصیص بهینه‌ سرمایه، بازوی اصلی در خلق ارزش و عبور از مدل‌های سنتی مدیریت، مورد تأکید کارشناسان است.

وی با بیان اینکه برای تثبیت جایگاه رقابتی کشور در بازارهای جهانی، تغییر در فرهنگ مدیریتی و ساختارهای مالی جهت حمایت از نوآوری، یک ضرورت راهبردی است، افزود: به‌جای تکیه بر مدل‌های سنتی که ممکن است منجر به محدودیت در رقابت‌پذیری منطقه‌ای شود، زمان آن فرا رسیده است که صنعت فولاد با اتخاذ یک استراتژی خروج از الگوهای فرسوده، ورود به حوزه‌ محصولات تخصصی و پیشرفته را با اقتدار دنبال کند. این تحول، مسیر حرکت از تأمین‌کننده مواد اولیه به سوی پیشروی در تکنولوژی‌های نوین را هموار خواهد ساخت.

رئیس کمیسیون صنعت و معدن سازمان اینسکو خاطرنشان کرد: برای دستیابی به اهداف اقتصادی چشم‌انداز ۱۴۱۰، ضرورت گذار از مدل‌های سنتی تولید-محور به سمت ساختار دانش‌بنیان-صنعتی بیش از هر زمان دیگری احساس می‌شود.