هزینه حمل نفت ۹۰۰ درصد جهش یافت/ برنت بالای ۱۰۰ دلار ماند

به گزارش گزارشِ هنر به نقل از رویترز، جریان عرضه نفت خام در اواخر سپتامبر بهبود نسبی پیدا کرده است، با این حال قیمت نفت برنت همچنان بالاتر از ۱۰۰ دلار در هر بشکه معامله می‌شود و بیش از ۴۰ درصد بالاتر از سطح پیش از جنگ قرار دارد.

رویترز در تحلیلی اعلام کرد که جنگ و اختلال در مسیرهای دریایی، ساختار حمل‌ونقل نفت را که طی دهه‌ها برای جابه‌جایی حجم بالای نفت با کمترین هزینه شکل گرفته بود، با اختلال روبه‌رو کرده است. افزایش قابل توجه نرخ اجاره نفت‌کش‌ها، رشد هزینه‌های بیمه و کاهش ظرفیت پالایش به‌ویژه در بخش گازوئیل، اکنون به گلوگاه‌های تازه‌ای در زنجیره انرژی تبدیل شده است.

یکی از مهم‌ترین نشانه‌های این شرایط، افزایش شدید هزینه حمل نفت از خاورمیانه به آسیاست. نرخ حمل یک نفت‌کش بسیار بزرگ (VLCC) در این مسیر به‌تازگی از ۱.۲ میلیون دلار در روز عبور کرده است، در حالی که این رقم در ژانویه حدود ۳۰ هزار دلار در روز بود.

در نتیجه، سهم هزینه حمل‌ونقل از قیمت تحویل یک بشکه نفت که پیش از این حدود ۳ درصد بود، اکنون به حدود ۲۷ درصد افزایش یافته است.

بخشی از این افزایش هزینه به تغییر مسیر حمل نفت مربوط می‌شود. برخی تولیدکنندگان خلیج‌فارس برای کاهش ریسک عبور از تنگه هرمز به مسیرهای جایگزین روی آورده‌اند و در برخی موارد نیز نفت‌کش‌ها ناچارند محموله‌ها را در خارج از خلیج فارس به کشتی‌های دیگر منتقل کنند. این فرایند، تعداد بیشتری از نفتکش‌ها را درگیر کرده و ظرفیت موجود برای سایر مسیرهای حمل‌ونقل را کاهش داده است.

هم‌زمان خریداران آسیایی برای تأمین نفت مورد نیاز خود به نفت خام حوزه آتلانتیک روی آورده‌اند؛ اقدامی که به‌دلیل طولانی‌تر بودن مسیر حمل، فشار بیشتری بر ظرفیت نفت‌کش‌ها وارد می‌کند.

کاهش ظرفیت پالایش، عامل دیگر افزایش قیمت نفت

مشکل دیگر بازار جهانی نفت، کاهش ظرفیت پالایش است. آسیب به پالایشگاه‌ها در خاورمیانه و روسیه، به‌ویژه در پی حملات پهپادی، عرضه فراورده‌هایی همچون گازوئیل را محدود کرده است.

افزایش قیمت گازوئیل نیز تقاضا برای نفت خامی را که قابلیت تولید مقدار بیشتری از این فراورده را دارد، افزایش داده و در نتیجه از قیمت نفت خام حمایت کرده است.

گروه هفت نیز برای کاهش فشار بر بازار تصمیم گرفته است ۱۰۰ میلیون بشکه نفت خام و گازوئیل از ذخایر اضطراری آزاد کند. با این حال، رویترز معتقد است در صورت تداوم کمبود ظرفیت پالایش، این اقدام تنها اثر کوتاه‌مدتی بر قیمت‌ها خواهد داشت.

بر این اساس، بازار نفت در شرایط کنونی بیش از گذشته به توانایی صنعت برای حمل و پالایش نفت وابسته شده است و افزایش عرضه تنها به کاهش سریع قیمت‌ها منجر نخواهد شد. بازگشت کامل هزینه‌های حمل‌ونقل و جریان‌های تجاری به شرایط عادی نیز ممکن است ماه‌ها یا حتی سال‌ها زمان ببرد.